Pokazowa Zagroda Żubrów w Pszczynie – Zielony Czek w kategorii „EkoEdukator”
Nagrodę otrzymała Agencja Rozwoju i Promocji Ziemi Pszczyńskiej. Kapituła doceniła wieloletnią, konsekwentną działalność edukacyjną, która z powodzeniem łączy promocję regionu z szerzeniem świadomości ekologicznej wśród dzieci i młodzieży. Realizowane przez spółkę inicjatywy, warsztaty oraz projekty edukacyjne w Pokazowej Zagrodzie Żubrów i w skansenie przyczyniają się do budowania proekologicznych postaw i zwiększania wiedzy na temat ochrony przyrody.
Nagrodę „ EkoEdukator” odebrali burmistrz Pszczyny, Dariusz Skrobol, prezes ARiPZP, Jacek Patyk i Ewelina Skrobol, dyrektor Pokazowej Zagrody Żubrów.
– To nagroda, która potwierdza, że wieloletnia, systematyczna praca w obszarze edukacji ekologicznej przynosi realne efekty. Od wielu lat Agencja prowadzi działania edukacyjne w Pokazowej Zagrodzie Żubrów oraz w skansenie, pokazując, jak w praktyce dbać o przyrodę i rozumieć jej znaczenie. Kapituła konkursu doceniła konsekwencję i zaangażowanie w budowanie świadomości ekologicznej, szczególnie wśród dzieci i młodzieży. To niezwykle ważne, ponieważ to właśnie młode pokolenia będą w przyszłości odpowiadać za stan naszego środowiska. Realizowane warsztaty, projekty i inicjatywy nie tylko uczą, ale też inspirują do działania i kształtują odpowiedzialne postawy. Cieszy mnie również, że te działania łączą edukację z promocją naszego regionu. Dzięki temu Pszczyna jest miejscem, które nie tylko przyciąga turystów, ale także uczy szacunku do natury – mówi burmistrz Dariusz Skrobol.
To prestiżowe wyróżnienie dla Agencji Rozwoju i Promocji Ziemi Pszczyńskiej jest uhonorowaniem 18-letniej współpracy z samorządem oraz Wojewódzkim Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach w obszarze edukacji przyrodniczej przy wykorzystaniu potencjału, jaki daje nam Pokazowa Zagroda Żubrów oraz pszczyński skansen – dodaje Jacek Patyk, prezes ARiPZP.
Zagroda jest jedną z najważniejszych atrakcji przyrodniczych regionu oraz ważnym ośrodkiem edukacji ekologicznej. Obiekt znajduje się na terenie Zabytkowego Parku Pszczyńskiego i umożliwia obserwację żubrów oraz innych gatunków zwierząt żyjących w środowisku zbliżonym do naturalnego. Oprócz żubrów można tu zobaczyć m.in. jelenie, daniele, pawie oraz ptactwo wodne. Na terenie zagrody funkcjonuje również budynek muzealno-edukacyjny z ekspozycjami przyrodniczymi i salą edukacyjną.
Idea utworzenia Pokazowej Zagrody Żubrów narodziła się pod koniec lat 90. XX wieku z inicjatywy gminy Pszczyna oraz Agencji Rozwoju i Promocji Ziemi Pszczyńskiej. Głównym celem było przybliżenie mieszkańcom i turystom bogactwa przyrodniczego dawnej Puszczy Pszczyńskiej oraz stworzenie dodatkowego ośrodka hodowlanego dla żubrów nizinnych sublinii pszczyńskiej. Oficjalne otwarcie zagrody nastąpiło 1 czerwca 2008 roku.
Podstawowym zadaniem Pokazowej Zagrody Żubrów jest ochrona i popularyzacja wiedzy o żubrze – największym ssaku lądowym Europy. Obiekt pełni funkcję hodowlaną, turystyczną oraz edukacyjną. Szczególny nacisk kładzie się na edukację przyrodniczą i ekologiczną dzieci oraz młodzieży. Prowadzone działania mają na celu kształtowanie świadomości ekologicznej, poznawanie lokalnej fauny i flory oraz propagowanie ochrony środowiska naturalnego. Dzięki bogatej działalności edukacyjnej, zagroda została wielokrotnie wyróżniona i nagrodzona, m.in. jako najlepszy na Śląsku projekt przyczyniający się do zrównoważonego rozwoju kraju i regionu w ramach ogólnopolskiego konkursu organizowanego przez Związek Stowarzyszeń Polska Zielona Sieć wraz z Klubem Gaja na NAJLEPSZE PROJEKTY wykorzystujące Fundusze Europejskie, Nagroda Marszałka Województwa Śląskiego w X edycji konkursu na Najlepszą Przestrzeń Publiczną Województwa Śląskiego – uznanie za wykreowanie miejsca o niepowtarzalnym klimacie, który daje zwiedzającym radość obcowania z przyrodą, Laureat konkursu na Najlepszy Ośrodek Edukacji Ekologicznej w województwie śląskim w ramach prestiżowego konkursu EKO-EDU zorganizowanego przez WFOŚiGW w Katowicach czy statuetka żubra za wkład w hodowlę żubrów historycznej linii pszczyńskiej.
Pokazowa Zagroda Żubrów prowadzi liczne warsztaty i lekcje przyrodnicze dostosowane do wieku uczestników. Do najpopularniejszych należą zajęcia „Tropem żubra”, podczas których uczestnicy poznają biologię żubra, jego historię na ziemiach pszczyńskich oraz zasady ochrony tego gatunku.
W ofercie znajdują się również warsztaty przyrodnicze, takie jak „Ptasia przygoda”, podczas których dzieci uczą się rozpoznawania gatunków ptaków, poznają ich zwyczaje, siedliska i znaczenie dla ekosystemu. Zajęcia mają formę spacerów terenowych połączonych z aktywnościami edukacyjnymi w pawilonie ekspozycyjnym.
Misją ośrodka edukacyjnego działającego na terenie Pokazowej Zagrody Żubrów jest przybliżenie idei ochrony przyrody w kontekście życia codziennego, jak i poszanowania przyrody wynikającego z zasad zrównoważonego rozwoju.
Oferta edukacyjna skierowana jest do przedszkoli, szkół podstawowych i innych grup zorganizowanych. Zajęcia prowadzone są przez wykwalifikowanych edukatorów i obejmują:
- zwiedzanie zagrody z przewodnikiem,
- obserwację zachowań zwierząt,
- lekcje przyrodnicze i ekologiczne,
- warsztaty tematyczne dostosowane do wieku uczestników,
- projekcje filmów edukacyjnych,
- pracę z materiałami dydaktycznymi i kartami ćwiczeń,
- zajęcia terenowe rozwijające umiejętność obserwacji przyrody.
Programy edukacyjne wspierają realizację podstawy programowej z zakresu przyrody, biologii i edukacji ekologicznej. Dzięki bezpośredniemu kontaktowi ze zwierzętami uczniowie mogą zdobywać wiedzę w atrakcyjny i praktyczny sposób, rozwijając jednocześnie postawy proekologiczne oraz szacunek do środowiska naturalnego.
W sali dydaktycznej stoi szkielet i dermoplast byka żubra, uzupełniając ofertę edukacyjną warsztatów i lekcji przyrody. W Europie są tylko trzy tego typu eksponaty: jeden w szwedzkim muzeum, drugi w Hiszpanii, a trzeci w Białowieży. Do tej nielicznej grupy dołączyła Pszczyna.
Kościec postawiono na podwyższonej platformie, dzięki czemu można zobaczyć najdrobniejsze szczegóły osteologicznej anatomii największego europejskiego ssaka lądowego.
Rocznie Pokazową Zagrodę Żubrów w Pszczynie odwiedza około 80 000 osób, a w warsztatach edukacyjnych bierze udział około 2 500 dzieci z województwa śląskiego.